Lớp 9

Cảm nghĩ về bài Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ

Em hãy trình bày cảm nghĩ về bài Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ của nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm để thấy được chân dung của những người mẹ Tà -ôi thương con, yêu nước, giàu trách nhiệm với công cuộc đấu tranh chung của toàn dân tộc.

I. Dàn ý chi tiết cho đề cảm nghĩ về bài Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ

1.

Hướng dẫn

Mở bài

Bạn đang xem: Cảm nghĩ về bài Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ

– Giới thiệu về tác giả, tác phẩm

  • Nguyễn Khoa Điềm là nhà thơ trưởng thành từ cuộc kháng chiến chống Mĩ.
  • “Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ” sáng tác trong những năm tháng khốc liệt ấy.

2. Thân bài

-Bài thơ có ba khúc ca, mở đầu mỗi khúc ca là câu hát ru:

“ Em Cu Tai ngủ trên lưng mẹ ơi

 Em ngủ cho ngoan đừng rời lưng mẹ”

-Khúc ca thứ nhất: Tiếng ru mẹ địu con giã gạo:

+ Giấc ngủ em “nghiêng” theo nhịp chày giã gạo.

+ Mẹ thương con, giã gạo, nuôi bộ đội

+ Mong con khỏe mạnh, khôn lớn để “vung chày lún sân”

-Khúc ca thứ hai: Tiếng ru khi mẹ địu con tỉa bắp trên núi Ka –lưi:

+ Hình ảnh so sánh “lưng núi – lưng mẹ” để nói lên người mẹ kiên nhẫn, chịu đựng gian khổ.

+ Hình ảnh ẩn dụ “mặt trời”

+ Tình thương con mở rộng thành tình thương dân làng.

-Khúc ca thứ ba: Khúc ca chiến đấu:

+ Mẹ địu con trên đường vào Trường Sơn chiến đấu

+ Ước mong con gặp Bác Hồ, thành người tự do

+ Tình thương con, thương dân làng trở thành thương đất nước.

3. Kết bài

Nêu cảm nghĩ về bài thơ: Bài thơ đã khắc họa hình ảnh người mẹ Tà-ôi với  trái tim yêu thương, tiêu biểu cho hình ảnh bà mẹ Việt Nam anh hùng.

II. Bài tham khảo cho đề cảm nghĩ về bài Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ

   Nguyễn Khoa Điềm là nhà thơ trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước. “Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ” được sáng tác trong những năm tháng ác liệt ấy. Nổi bật trong bài thơ là hình ảnh bà mẹ Tà-ôi với lòng yêu thương con, yêu nước, nuôi dưỡng trong con tình yêu quê hương, đất nước và ý chí giải phóng quê hương.

   Bài thơ có ba khúc hát ru được sáng tạo theo âm điệu dân ca, điệu hát ru con của đồng bào Tà-ôi trên miền núi Trị-Thiên. Mở đầu của mỗi khúc ca là một điệp khúc ngọt ngào và tha thiết:

                         “ Em Cu Tai ngủ trên lưng mẹ ơi

                           Em ngủ cho ngoan đừng rời lưng mẹ”

Khúc ca thứ nhất là tiếng ru mẹ địu con giã gạo:

                         “Mẹ giã gạo mẹ nuôi bộ đội

                       …Lưng đưa nôi và tim hát thành lời”

Cảm nghĩ về bài Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ
Cảm nghĩ về bài Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ

Người mẹ tần tảo giã gạo để nuôi những anh bộ đội cụ Hồ tham gia kháng chiến. Tiếng ru con “nghiêng” theo nhịp chày mẹ giã gạo làm cho giấc ngủ em Cu Tai cũng nghiêng theo. Em như đang cùng chia sẻ những vất vả với mẹ. Má em cũng “nóng hổi” vì bao giọt mồ hôi của mẹ đã tuôn rơi. Tác giả  sử dụng một loạt hình ảnh hoán dụ rất đắt giá để thể hiện trái tim giàu tình yêu thương của bà mẹ nghèo. Vai mẹ là chiếc gối, lung là chiếc nôi để con lớn lên. Trái tim nồng ấm dào dạt tình mẫu tử đã “hát thành lời:

              “ Ngủ ngoan a-kay ơi, ngủ ngoan a-kay hỡi

                 Mẹ thương a-kay, mẹ thương bộ đội”

Lời ru chất chứa tình yêu thương. Mẹ mong rằng con sẽ có giấc mộng đẹp, có những hạt thóc trắng ngần để nuôi bộ đội. Và mẹ cũng mong con thật nhanh lớn để “vung chày lún sân”. Tình mẹ con trở nên cao cả thiêng liêng hơn khi gắn với tình yêu quê hương, đất nước.

   Khúc ca thứ hai là tiếng ru của mẹ khi tỉa bắp trên núi Ka-lưi. Một người phụ nữ cần cù và đảm đang, vừa địu con, vừa làm rẫy. Tác giả so sánh “lưng núi” với “lưng mẹ” để khẳng định đức tính kiên nhẫn, chịu đựng gian khổ của người mẹ nghèo:

                        “ Mẹ đang tỉa bắp trên núi Ka-lưi

                          Lưng núi thì to mà lưng mẹ nhỏ”

Hình ảnh “mặt trời” mang ý nghĩa ẩn dụ để nói lên tình thương, niềm tự hào của mẹ đối với em Cu Tai, bởi em chính là nguồn sống, nguồn hạnh phúc lớn lao của mẹ:

                 “Mặt trời của bắp thì nằm trên đồi

                   Mặt trời của mẹ, em nằm trên lưng”

Địu con lên núi, lời ru của mẹ chất chứa bao tâm sự:

                 “Ngủ ngoan a-kay ơi, ngủ ngoan a-kay hỡi

                …Mai sau con lớn phát mười Ka-lưi”

Ước mơ của mẹ đã lớn hơn. Càng thương con mẹ lại càng “thương làng đói”. Tình thương con đã mở rộng thành tình thương dân làng. Vì thế ước mong của mẹ là mong cho làng xóm có đủ cơm ăn, mong con khôn lớn để ‘phát mười Ka-lưi”.

   Khúc ca thứ ba là khúc ca chiến đấu. Hình ảnh người mẹ địu con đi đánh giặc:

            “Mẹ đang chuyển lán, mẹ đi đạp rừng

            …Mẹ địu em đi để giành trận cuối”

Động từ “đi” được nhắc lại hai lần gợi tư thế chủ động khi đôi mặt với địch, quyết tâm đánh giặc để giữa nước. Người phụ nữ – người mẹ vĩ đại ấy làm tất cả những việc gian nan ấy là vì đất nước, khó khăn đến đâu cũng sẵn sàng vượt qua. Người mẹ tự tin sẽ giành chiến thắng trong trận cuối. Người mẹ giờ đây đã mang một tầm vóc mới thật cao cả. Hình ảnh em Cu Tai cùng mẹ trên đường vào Trường Sơn đánh giặc thật xúc động biết bao. Người mẹ Tà-ôi đã trở thành người mẹ Tổ quốc. Mẹ ru con và mong con hạnh phúc:

               “ Ngủ ngoan a-kay ơi, ngủ ngoan a-kay hỡi

              …Mai sau con lớn làm người tự do”

Tình cảm của mẹ ngày một bao la, rộng lớn. Thương con, thương làng đói và thương đất nước. Mẹ mong con gặp Bác Hồ, mong đất nước được tự do.

   “Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ” là tượng đài tráng lệ về bà mẹ Tà-ôi giàu lòng yêu thương, là biểu tượng của bà mẹ Việt Nam anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang.

Đăng bởi: THPT Lê Minh Xuân

Chuyên mục: Lớp 9

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button

Bạn đang dùng trình chặn quảng cáo!

Bạn đang dùng trình chặn quảng cáo!